لیونل مسی هشت توپ طلا دارد و رکورددار تاریخ این جایزه است: ۲۰۰۹، ۲۰۱۰، ۲۰۱۱، ۲۰۱۲، ۲۰۱۵، ۲۰۱۹، ۲۰۲۱ و ۲۰۲۳. مراسم ۲۰۲۶ این عدد را تغییر نداد. شب ۲۶ اکتبر ۲۰۲۶ (۴ آبان ۱۴۰۵) در لندن هری کین برنده شد و مسی با ۶۱۲ امتیاز پنجم شد. پس تا ۱۰ آبان ۱۴۰۵ کارنامه توپ طلای مسی همان هشت جایزه است.
اما «هشت» فقط نصف جواب است: هر جایزه برای بازه زمانی مشخصی داده شده و شیوه رأی‌گیری هم در این سال‌ها سه بار عوض شده است؛ بدون این جزئیات، بحث «کدام توپ طلای مسی حقش بود» به نتیجه نمی‌رسد.
توپ طلا ۲۰۲۶ به چه کسی رسید و مسی چندم شد؟
هفتادمین دوره توپ طلا برای نخستین بار بیرون از فرانسه و سوئیس، در سالن پالادیوم لندن برگزار شد. بازه ارزیابی، فصل ۲۰۲۵-۲۶ بود: از ۳ اوت ۲۰۲۵ تا ۱۹ ژوئیه ۲۰۲۶، یعنی روز فینال جام جهانی. پنج نفر اول جدول نهایی این‌ها بودند:
- هری کین (بایرن مونیخ و انگلیس): ۱۰۵۵ امتیاز
- کیلیان امباپه (رئال مادرید و فرانسه): ۱۰۲۷ امتیاز
- لامین یامال (بارسلونا و اسپانیا): ۸۸۱ امتیاز
- رودری (اسپانیا): ۷۲۶ امتیاز
- لیونل مسی (اینتر میامی و آرژانتین): ۶۱۲ امتیاز
اینتر میامی ۶ دسامبر ۲۰۲۵ با برد ۳ بر ۱ مقابل ونکوور وایت‌کپس نخستین قهرمانی MLS Cup را گرفت و مسی بهترین بازیکن فینال شد. در جام جهانی ۲۰۲۶ هم ۸ گل زد، ۴ پاس گل داد، توپ نقره‌ای جام را گرفت و آرژانتین را به فینال رساند. فینال را اسپانیا با گل فران تورس در دقیقه ۱۰۶ یک بر صفر برد. beIN Sports نوشت اگر آرژانتین آن فینال را برده بود، مسی احتمالاً در صدر رقابت برای توپ طلای نهم قرار می‌گرفت.
مسی در مراسم لندن حاضر نبود؛ ۲۳ اکتبر در اوویدو جایزه ورزشی پرنسس آستوریاس را گرفته بود. امباپه هم با فقط ۲۸ امتیاز فاصله دوم شد؛ فصل او را در کارنامه امباپه در رئال مادرید با جزئیات آورده‌ایم.
مسی چند توپ طلا دارد؟ جدول هر هشت جایزه
| سال | بازه ارزیابی | باشگاه | دستاورد اصلی | نفر دوم و فاصله |
|---|---|---|---|---|
| ۲۰۰۹ | سال ۲۰۰۹ | بارسلونا | سه‌گانه لالیگا، کوپا دل ری و لیگ قهرمانان | کریستیانو رونالدو؛ ۲۴۰ امتیاز |
| ۲۰۱۰ | سال ۲۰۱۰ | بارسلونا | قهرمانی لالیگا، ۴۷ گل در فصل ۲۰۰۹-۱۰ | آندرس اینیستا؛ ۵٫۲۹ درصد آرا |
| ۲۰۱۱ | سال ۲۰۱۱ | بارسلونا | لیگ قهرمانان و لالیگا، ۵۳ گل در فصل ۲۰۱۰-۱۱ | رونالدو؛ ۲۶٫۲۸ درصد آرا |
| ۲۰۱۲ | سال ۲۰۱۲ | بارسلونا | ۹۱ گل در یک سال میلادی | رونالدو؛ ۱۷٫۹۲ درصد آرا |
| ۲۰۱۵ | سال ۲۰۱۵ | بارسلونا | سه‌گانه دوم، ۵۸ گل در فصل ۲۰۱۴-۱۵ | رونالدو؛ ۱۳٫۵۷ درصد آرا |
| ۲۰۱۹ | سال ۲۰۱۹ | بارسلونا | قهرمانی لالیگا، ۳۶ گل لیگ | ویرجیل فن دایک؛ ۷ امتیاز |
| ۲۰۲۱ | سال ۲۰۲۱ | بارسلونا و پاری سن ژرمن | کوپا آمریکا، کوپا دل ری، ۳۰ گل لالیگا | روبرت لواندوفسکی؛ ۳۳ امتیاز |
| ۲۰۲۳ | فصل ۲۰۲۲-۲۳ | پاری سن ژرمن | قهرمانی جام جهانی قطر، قهرمانی لوشامپیونه | ارلینگ هالند؛ ۱۰۵ امتیاز |
از ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ نتیجه با درصد آرا اعلام می‌شد و در بقیه سال‌ها با امتیاز، پس عددهای ستون آخر را فقط درون هر سال می‌شود مقایسه کرد.
هر توپ طلا برای چه فصلی بود و چرا به مسی رسید؟
۲۰۰۹: سه‌گانه و ضربه سر در رم
اولین توپ طلا سال تقویمی ۲۰۰۹ را می‌سنجید. بارسلونای پپ گواردیولا در فصل ۲۰۰۸-۰۹ لالیگا، کوپا دل ری و لیگ قهرمانان را برد و مسی در فینال رم مقابل منچستر یونایتد با ضربه سر گل دوم را زد. او آن فصل ۳۸ گل زد. رأی‌گیری یک‌طرفه بود: ۴۷۳ امتیاز برای مسی و ۲۳۳ برای رونالدو؛ فاصله‌ای ۲۴۰ امتیازی که در آن زمان رکورد بود.
۲۰۱۰ تا ۲۰۱۲: سه سال «فیفا توپ طلا»
از ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۵ جایزه فرانس فوتبال با جایزه بهترین بازیکن سال فیفا یکی شد. در این دوره هر فدراسیون عضو فیفا سه رأی‌دهنده داشت: سرمربی تیم ملی، کاپیتان تیم ملی و یک روزنامه‌نگار.
- ۲۰۱۰: مسی در فصل ۲۰۰۹-۱۰ ۴۷ گل زد، با ۳۴ گل آقای گل لالیگا شد و بارسلونا قهرمان لیگ شد. با ۲۲٫۶۵ درصد آرا جلوتر از اینیستا (۱۷٫۳۶) و ژاوی (۱۶٫۴۸) برنده شد.
- ۲۰۱۱: بارسلونا دوباره لالیگا و لیگ قهرمانان را برد و مسی در فینال ومبلی مقابل منچستر یونایتد (۳ بر ۱) گل زد. ۵۳ گل او در فصل ۲۰۱۰-۱۱ رکورد آن زمان باشگاه بود و ۴۷٫۸۸ درصد آرا، بیش از دو برابر رأی رونالدو، به او رسید.
- ۲۰۱۲: سال ۹۱ گل برای بارسلونا و آرژانتین در یک سال میلادی؛ رکوردی که هنوز کسی به آن نرسیده است. جالب اینکه بارسلونا در سال ۲۰۱۲ نه قهرمان لالیگا شد و نه قهرمان اروپا، اما ۴۱٫۶۰ درصد آرا به مسی رسید.
۲۰۱۵: سه‌گانه دوم با خط حمله MSN
بارسلونا در فصل ۲۰۱۴-۱۵ با مسی، لوئیس سوارس و نیمار دومین سه‌گانه دوران مسی را گرفت و فینال برلین را ۳ بر ۱ از یوونتوس برد. مسی ۵۸ گل زد و با ۴۱٫۳۳ درصد آرا، رونالدو (۲۷٫۷۶ درصد) و هم‌تیمی‌اش نیمار را پشت سر گذاشت.
۲۰۱۹: قهرمانی لیگ، با وجود شب آنفیلد
از ۲۰۱۶ رأی‌گیری دوباره فقط به روزنامه‌نگاران سپرده شد. مسی در فصل ۲۰۱۸-۱۹ با ۳۶ گل در ۳۴ بازی آقای گل لالیگا شد و بارسلونا قهرمان شد، اما در نیمه‌نهایی لیگ قهرمانان بعد از برد ۳ بر ۰ در نوکمپ، در آنفیلد ۴ بر ۰ به لیورپول باخت. لیورپول قهرمان اروپا شد و فن دایک رقیب اصلی بود. نتیجه نهایی: ۶۸۶ امتیاز برای مسی و ۶۷۹ برای فن دایک.
۲۰۲۱: کوپا آمریکا، اولین جام بزرگ ملی
توپ طلای ۲۰۲۱ سال میلادی ۲۰۲۱ را می‌سنجید؛ سالی که نیمه اولش در بارسلونا گذشت و نیمه دومش در پاری سن ژرمن. مسی با بارسلونا کوپا دل ری را برد، با ۳۰ گل آقای گل لالیگا شد و در ژوئیه با آرژانتین قهرمان کوپا آمریکا شد؛ با برد ۱ بر ۰ مقابل برزیل در ماراکانا. او در آن تورنمنت آقای گل و، به‌طور مشترک، بهترین بازیکن شد. نتیجه: ۶۱۳ امتیاز در برابر ۵۸۰ امتیاز لواندوفسکی.
۲۰۲۳: جام جهانی قطر
از ۲۰۲۲ توپ طلا فصلی شد. نسخه ۲۰۲۳ بازه ۱ اوت ۲۰۲۲ تا ۳۱ ژوئیه ۲۰۲۳ را می‌سنجید و جام جهانی قطر وسط همین بازه بود. مسی قهرمان جهان شد، ۷ گل زد و اولین بازیکنی شد که دو بار توپ طلای جام جهانی را برده است. با پاری سن ژرمن هم قهرمان لوشامپیونه شد. او با ۴۶۲ امتیاز برنده شد و هالند با ۳۵۷ امتیاز دوم.
سال‌های جنجالی: آیا مسی توپ طلا «دزدید»؟
در پیشنهادهای جست‌وجوی فارسی گوگل عبارت «مسی چند توپ طلا دزدید» هم دیده می‌شود. جواب منصفانه این است که هیچ‌کدام از این جایزه‌ها خلاف قاعده داده نشده، ولی چهار سال واقعاً محل بحث بوده است:
- ۲۰۱۰: اسپانیا قهرمان جام جهانی شد و مسی در آن جام گلی نزد؛ آرژانتین در یک‌چهارم نهایی ۴ بر ۰ به آلمان باخت. وسلی اسنایدر که با اینتر سه‌گانه گرفته بود و با هلند به فینال جام جهانی رسیده بود، با ۱۴٫۴۸ درصد آرا فقط چهارم شد. خود اسنایدر در دسامبر ۲۰۲۳ گفت به نظرش کمی ناعادلانه بود که آن سال برنده نشد.
- ۲۰۱۹: فاصله ۷ امتیازی با فن دایکِ قهرمان اروپا کمترین فاصله در میان هشت پیروزی مسی است.
- ۲۰۲۱: رقیب اصلی لواندوفسکی بود که در فصل ۲۰۲۰-۲۱ با ۴۱ گل رکورد بوندس‌لیگا را شکسته بود، آن هم یک سال بعد از اینکه توپ طلای ۲۰۲۰ به دلیل همه‌گیری کرونا لغو شد. خود مسی روی سن خطاب به او گفت: «تو هم سزاوار توپ طلای خودت هستی» و اضافه کرد که سال قبل همه او را برنده می‌دانستند (به نقل از اسپورتس ایلاستریتد).
- ۲۰۲۳: یک طرف سه‌گانه منچستر سیتی و ۵۲ گل هالند در همه رقابت‌ها بود و طرف دیگر قهرمانی جهان و توپ طلای جام جهانی مسی. معیار دوم داوران «عملکرد تیمی و جام‌ها» است و جام جهانی بزرگ‌ترین جام آن فصل بود. رکوردهای هالند نشان می‌دهد آن فصل او چقدر استثنایی بود.
نمودار زیر امتیاز مسی و نفر دوم را در چهار سالِ امتیازی نشان می‌دهد. تعداد داوران و جدول امتیاز این سال‌ها یکسان نبوده، پس ستون‌ها را درون هر سال مقایسه کنید: ۲۰۰۹ پیروزی قاطع بود و ۲۰۱۹ تقریباً تساوی.
مسی چند بار نامزد توپ طلا شد و چند بار روی سکو رفت؟
به شمارش اسپورتس ایلاستریتد، فهرست ۲۰۲۶ هفدهمین حضور مسی در فهرست ۳۰ نفره بود و فقط کریستیانو رونالدو با ۱۸ نامزدی از او جلوتر است. مسی اولین بار در ۲۰۰۶ بیستم شد و از ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۷ یازده سال پشت سر هم بین سه نفر اول بود؛ در مجموع ۱۴ بار روی سکو رفته است:
- اول: ۸ بار
- دوم: ۵ بار (۲۰۰۸، ۲۰۱۳، ۲۰۱۴، ۲۰۱۶ و ۲۰۱۷)
- سوم: ۱ بار (۲۰۰۷)
- پنجم: ۲۰۱۸ و ۲۰۲۶
- غایب از فهرست نامزدها: ۲۰۲۲، ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ (در ۲۰۲۰ جایزه‌ای داده نشد)
در مقایسه مسی و رونالدو جواب ساده است: ۸ توپ طلا در برابر ۵. بعد از آن دو، یوهان کرایف، میشل پلاتینی و مارکو فان باستن هر کدام سه توپ طلا دارند. مسی تنها بازیکنی است که هنگام دریافت توپ طلا عضو سه باشگاه مختلف بوده (بارسلونا، پاری سن ژرمن و اینتر میامی) و تنها برنده‌ای که در زمان اهدای جایزه بیرون از اروپا بازی می‌کرد.
توپ طلا الان چطور انتخاب می‌شود؟
قواعد امروز با دوران اوج مسی فرق زیادی دارد. در دوره ۲۰۲۶ این‌طور عمل شد:
- بازه فصلی: از ۲۰۲۲ جایزه به جای سال میلادی یک فصل را می‌سنجد؛ برای ۲۰۲۶ از ۳ اوت ۲۰۲۵ تا ۱۹ ژوئیه ۲۰۲۶.
- فهرست ۳۰ نفره: گروهی از روزنامه‌نگاران فرانس فوتبال و اکیپ به‌همراه یکی از داوران دوره قبل نامزدها را انتخاب می‌کنند و در بخش مردان، لوئیس فیگو و فابیو کاپلو به‌عنوان سفیران یوفا نظر می‌دهند.
- هیئت رأی‌دهنده: ۱۰۰ روزنامه‌نگار، هر کدام از یکی از ۱۰۰ کشور برتر رده‌بندی فیفا. تا پیش از ۲۰۲۲ دایره رأی‌دهندگان بازتر بود.
- امتیازدهی: هر داور ۱۰ بازیکن را رتبه‌بندی می‌کند و به ترتیب ۱۵، ۱۲، ۱۰، ۸، ۷، ۵، ۴، ۳، ۲ و ۱ امتیاز می‌دهد. در تساوی، تعداد رأی‌های اول و بعد رأی‌های دوم تعیین‌کننده است.
- معیارها به ترتیب اهمیت: عملکرد فردی و تأثیرگذاری، عملکرد تیمی و جام‌ها، و در آخر رفتار حرفه‌ای و جوانمردی. معیار «کارنامه کلی بازیکن» دیگر جایی در این فهرست ندارد.
از ۲۰۲۴ یوفا شریک برگزاری مراسم است، اما شیوه رأی‌گیری در اختیار فرانس فوتبال مانده. به نوشته اسپورتس ایلاستریتد، بازی در MLS حتی نامزد شدن مسی را بعید کرده بود؛ او در ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ در فهرست نبود و در ۲۰۲۶ با قهرمانی MLS Cup و فینال جام جهانی برگشت.
دو سؤال که معمولاً با هم قاطی می‌شوند
مسی چند توپ طلای جام جهانی دارد؟
دو تا: ۲۰۱۴ و ۲۰۲۲. این جایزه را فیفا به بهترین بازیکن هر دوره جام جهانی می‌دهد و ربطی به توپ طلای فرانس فوتبال ندارد. در جام جهانی ۲۰۲۶ توپ طلا به رودری رسید، مسی توپ نقره‌ای گرفت و امباپه توپ برنزی.
توپ طلای مسی در پاریس و اینتر میامی برای چه بود؟
توپ طلای ۲۰۲۱ را وقتی بازیکن پاری سن ژرمن بود گرفت، اما بیشتر دلیلش ماه‌های آخر بارسلونا و کوپا آمریکا بود. توپ طلای ۲۰۲۳ را هم وقتی به اینتر میامی رفته بود گرفت، در حالی که بازه ارزیابی‌اش فصل ۲۰۲۲-۲۳ با پاری سن ژرمن و جام جهانی قطر بود.
اگر می‌خواهید بازی‌های ستاره‌های این فهرست را دنبال کنید، برنامه بازی‌های مهم امروز را ببینید.
دیدگاه خود را بنویسید