فصل ۲۰۲۶/۲۷ نخستین فصلی است که روی سینه پیراهن مسابقه هیچ باشگاه لیگ برتر انگلیس لوگوی شرکت شرط‌بندی دیده نمی‌شود. ممنوعیت اسپانسر شرط‌بندی لیگ برتر که سه سال پیش تصویب شده بود، از ابتدای همین فصل اجرا شد و دست‌کم هشت باشگاه را وادار کرد اسپانسر اصلی‌شان را عوض کنند. اما اگر بازی‌ها را دقیق تماشا کنید، می‌بینید شرکت‌های قمار از فوتبال انگلیس نرفته‌اند؛ فقط جایشان عوض شده است.
این گزارش بر پایه اطلاعیه‌های باشگاه‌ها و پوشش خبری تا مهر ۱۴۰۵ تهیه شده و تصویر وضعیت را در آغاز فصل نشان می‌دهد.
تصمیم آوریل ۲۰۲۳ چه بود
۱۳ آوریل ۲۰۲۳ (۲۴ فروردین ۱۴۰۲) لیگ برتر اعلام کرد باشگاه‌ها به‌طور جمعی توافق کرده‌اند حمایت مالی شرکت‌های قمار را از جلوی پیراهن مسابقه حذف کنند. به گزارش اسکای اسپورتس، لیگ برتر این را نخستین اقدام داوطلبانه از این نوع در میان لیگ‌های ورزشی بریتانیا خواند و گفت تصمیم پس از مشورت با باشگاه‌ها و وزارت فرهنگ، رسانه و ورزش بریتانیا (DCMS) و در چارچوب بازنگری دولت در قانون قمار گرفته شده است.
سه جزء اصلی توافق این بود:
- زمان اجرا: از ابتدای فصل ۲۰۲۶/۲۷، تا قراردادهای موجود بدون جریمه تمام شوند.
- محدوده: فقط جلوی پیراهن مسابقه. آستین پیراهن و تابلوهای کنار زمین شامل ممنوعیت نشدند.
- دوره گذار: باشگاه‌ها تا شروع ممنوعیت می‌توانستند قرارداد تازه جلوی پیراهن با شرکت قمار ببندند.
در زمان تصویب، هشت باشگاه اسپانسر قمار روی سینه داشتند و ارزش این قراردادها در مجموع حدود ۶۰ میلیون پوند در سال برآورد می‌شد. سه سال بعد عدد بالاتر رفته بود: به گزارش خبرگزاری PA، در فصل ۲۰۲۵/۲۶ یازده باشگاه از ۲۰ تیم لیگ برتر یک برند شرط‌بندی را به‌عنوان اسپانسر اصلی پیراهن داشتند.
کدام باشگاه‌ها مجبور به تغییر شدند
جدول زیر وضعیت باشگاه‌هایی را نشان می‌دهد که در فصل ۲۰۲۵/۲۶ اسپانسر قمار روی سینه داشتند. سه تیم از این فهرست، یعنی وستهم، برنلی و ولورهمپتون، در پایان آن فصل به چمپیونشیپ سقوط کردند و دیگر مشمول قانون لیگ برتر نیستند.
| باشگاه | اسپانسر قمار ۲۰۲۵/۲۶ | اسپانسر جلوی پیراهن ۲۰۲۶/۲۷ | جای تازه برند قمار |
|---|---|---|---|
| استون ویلا | Betano | Visit Rwanda | Betano روی آستین چپ تا ۲۰۲۸/۲۹ |
| بورنموث | bj88 | Vitality، اسپانسر ورزشگاه | — |
| برنتفورد | Hollywoodbets | Indeed، اسپانسر قبلی تمرین/آستین (طبق گزارش‌ها) | — |
| کریستال پالاس | Net88 | Temporal، شرکت نرم‌افزاری آمریکایی | — |
| اورتون | Stake | CMC Markets، شرکت خدمات مالی | Stake روی آستین، قرارداد چندساله |
| فولام | SBOTOP | ClickHouse، شرکت فناوری داده | — |
| ناتینگهام فارست | Bally’s | Marex، شرکت خدمات مالی (طبق گزارش‌ها) | BoyleSports شریک رسمی شرط‌بندی |
| سندرلند | W88 | تا ۲۳ شهریور ۱۴۰۵ اعلام نشده بود | Shuffle روی آستین |
| وستهم | BoyleSports | سقوط کرد؛ BoyleSports در چمپیونشیپ روی سینه ماند | — |
| برنلی و ولورهمپتون | برندهای متعلق به TGP Europe | سقوط به چمپیونشیپ | — |
چند تاریخ مشخص: اورتون قرارداد چندساله با CMC Markets را ۱ ژوئیه ۲۰۲۶ (۱۰ تیر ۱۴۰۵) اعلام کرد. فولام ۲۱ ژوئیه ۲۰۲۶ (۳۰ تیر ۱۴۰۵) از ClickHouse رونمایی کرد و پالاس در مه ۲۰۲۶ جایگزینی Net88 با Temporal را خبر داد. سندرلند که فصل قبل سهمیه اروپایی گرفته بود، تا ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۶ هنوز اسپانسر جلوی پیراهن نداشت و به گزارش اینساید ورلد فوتبال، فقط قرارداد آستین با Shuffle، یک برند شرط‌بندی و کازینوی رمزارزی، را بسته بود.
چه چیزهایی هنوز مجاز است
ممنوعیت اسپانسر شرط‌بندی لیگ برتر محدود و دقیق تعریف شده است. فهرست زیر نشان می‌دهد شرکت‌های قمار همچنان کجا می‌توانند حضور داشته باشند:
- آستین پیراهن. اورتون، استون ویلا و سندرلند دقیقاً همین راه را رفتند.
- تابلوهای کنار زمین و تبلیغات ورزشگاه. صریحاً بیرون از ممنوعیت ماند.
- عنوان «شریک رسمی شرط‌بندی». مثل قرارداد BoyleSports با ناتینگهام فارست.
- لباس تمرین و محتوای دیجیتال باشگاه. قرارداد آستین سندرلند شامل تولید محتوا و فعالیت‌های دیجیتال هم هست.
- لیگ‌های پایین‌تر. EFL چنین ممنوعیتی ندارد و Sky Bet تا ۲۰۲۹ اسپانسر عنوان هر سه دسته آن است.
به همین دلیل منتقدان از همان ابتدا گفتند این قانون بیشتر نمادین است و گروه‌های فعال در حوزه آسیب‌های قمار خواستار حذف تبلیغات کنار زمین و دیگر شکل‌های اسپانسری هم شدند.
مسئله برندهای بدون مجوز بریتانیا
بخش کمتر دیده‌شده ماجرا به هویت خود اسپانسرها مربوط بود. بسیاری از برندهایی که در سال‌های اخیر روی پیراهن تیم‌های میانه جدول دیده می‌شدند، بازار اصلی‌شان آسیا بود، نه بریتانیا. به گزارش آیریش تایمز به نقل از گاردین، این شرکت‌ها برای دیده شدن جهانی بسیار بیشتر از اسپانسرهای دیگر پول می‌دادند.
در فوریه ۲۰۲۶ (اسفند ۱۴۰۴) دولت بریتانیا مشورتی عمومی درباره ممنوع کردن اسپانسری شرکت‌های قمار بدون مجوز بریتانیا برای همه تیم‌های ورزشی کشور آغاز کرد. به گزارش PA، شرکت TGP Europe که برندهای اسپانسر بورنموث، فولام، برنلی و ولورهمپتون را اداره می‌کرد، مجوز بریتانیایی‌اش را از دست داده بود و کمیسیون قمار بریتانیا در ۲۰۲۵ به چند باشگاه هشدار داده بود که ادامه تبلیغ این برندها می‌تواند پیگرد قانونی داشته باشد. همان گزارش می‌گوید Stake، اسپانسر اورتون، هم در ۲۰۲۵ مجوز بریتانیایی خود را از دست داده بود. لیزا نندی، وزیر فرهنگ، گفته بود هواداران حق دارند بدانند سایت‌هایی که استفاده می‌کنند درست نظارت می‌شوند.
برای کاربر فارسی‌زبان این نکته اهمیت عملی دارد: دیدن لوگوی یک سایت روی پیراهن یا آستین تیم لیگ برتر، به معنای معتبر بودن یا امن بودن آن سایت برای شما نیست. یک برند می‌تواند اسپانسر باشگاه انگلیسی باشد و هم‌زمان مجوز بریتانیا نداشته باشد یا کاربران ایرانی را رسماً نپذیرد. پیش از هر ثبت‌نامی، هشت معیار اعتبارسنجی سایت شرط‌بندی را مرور کنید. اگر کنجکاوید یکی از همین برندها در بررسی ما چه وضعیتی دارد، نقد سایت استیک را ببینید و برای مقایسه کلی به فهرست سایت‌های شرط‌بندی سر بزنید؛ با این یادآوری که هیچ سایتی صددرصد امن نیست.
هزینه مالی برای باشگاه‌ها
باشگاه‌های بزرگ از این قانون تقریباً آسیبی ندیدند، چون اسپانسرهای بلندمدت غیرقماری داشتند. فشار روی تیم‌های میانه و پایین جدول بود. آیریش تایمز در آوریل ۲۰۲۶ به نقل از یک مدیر باشگاه نوشت زیان جمعی باشگاه‌های خارج از شش تیم بزرگ ممکن است به ۸۰ میلیون پوند در فصل برسد و پیشنهادهای جلوی پیراهن برای این باشگاه‌ها تا حدود نصف کاهش یافته است.
برای قراردادهای تازه رقم رسمی کمتر اعلام شده است. گزارش‌ها قرارداد Visit Rwanda با استون ویلا را پرارزش‌ترین قرارداد اسپانسری تاریخ این باشگاه و تا حدود ۲۰ میلیون پوند در فصل توصیف کرده‌اند؛ برای قرارداد اورتون با CMC Markets هم ارقام متفاوتی منتشر شد و باشگاه فقط از «چندساله» بودن آن گفت. این عددها تأییدنشده‌اند، اما همه نشان می‌دهند شکاف میان باشگاه‌های بزرگ و بقیه در بازار اسپانسری کم نشده است. برای بیننده تلویزیونی هم تغییر بیش از هر جا در نمای نزدیک پیراهن دیده می‌شود؛ تابلوهای کنار زمین در بسیاری از بازی‌ها همچنان تبلیغ شرط‌بندی نشان می‌دهند.
واکنش باشگاه‌ها سه الگو داشت: انتقال یک اسپانسر موجود به سینه (بورنموث و برنتفورد)، جذب شرکت‌های فناوری و مالی (پالاس، فولام، اورتون، فارست) و قرارداد با برند گردشگری یک کشور (استون ویلا با Visit Rwanda، که با انتقاد سازمان عفو بین‌الملل هم روبه‌رو شد). در عین حال برند قمار در بیشتر موارد کاملاً حذف نشد و به آستین یا عنوان شریک رسمی منتقل شد.
ممنوعیت اسپانسر شرط‌بندی لیگ برتر چه چیزی را عوض نکرد
این قانون تبلیغات قمار در فوتبال انگلیس را تمام نکرد؛ فقط پررنگ‌ترین جای پیراهن را از آن گرفت. تماشاگر همچنان روی آستین‌ها، تابلوها و شبکه‌های اجتماعی باشگاه‌ها برندهای شرط‌بندی را می‌بیند. تغییر بعدی احتمالاً از سمت دولت خواهد آمد، نه لیگ: نتیجه مشورت درباره برندهای بدون مجوز می‌تواند حتی همان حضور روی آستین را برای بخشی از این شرکت‌ها غیرممکن کند. تا زمان نوشتن این مطلب، تصمیم نهایی در این باره اعلام نشده است. برای هوادار و شرط‌بند فارسی‌زبان، درس اصلی همان است که پیش‌تر گفته شد: جای لوگو روی پیراهن چیزی درباره اعتبار یک سایت نمی‌گوید.
دیدگاه خود را بنویسید